Menu
Thematische Inleiding in de Filosofie

Deze leergang heeft tot doel HOVO-cursisten een diepgaande inleiding te geven in het wijsgerig denken. De leergang bestaat uit vier hoofdthema’s die gekozen zijn omdat ze elk binnen de filosofie een belangrijke rol spelen: 1. Kennis, waarheid, wetenschap. 2. Bewustzijn, ziel, geest; 3. Levensfilosofie, zingeving, levenskunst;  4. Ethiek, esthetiek. De onderwerpen lijken vrij veel op de onderwerpen die ik de reeks Grote Vragen heb besproken. Maar hier kunnen ze diepgaander aan de orde komen

 TitelOnderwerpenSeizoen/jaar
1Kennis, waarheid, wetenschap

1. Wat is filosofie?

2. Wat zijn waarheid/kennis en kunnen we hen bereiken?

3. Wat is wetenschap? Hoe kunnen we wetenschap onderscheiden van niet-wetenschap? (o.a. Popper, Kuhn)

4. Beknopte inleiding in logica en argumentatieleer.  

5. Wat verstaan we onder ‘werkelijkheid’? Wat is de basale structuur van de werkelijkheid? Kunnen we überhaupt begrijpen dat er een werkelijkheid is? (Plato, Thomas, Leibniz) 

6. Wat kan wetenschap en/of filosofie wel en niet zeggen over de werkelijkheid? (Wittgenstein)

 

Najaar 2020
2Bewustzijn, ziel, geest

1. Wat wordt bij belangrijke denkers verstaan onder ziel, geest en bewustzijn?

2. Enkele posities over lichaam en geest in de geschiedenis van de filosofie (Plato, Aristoteles, Descartes, Kant, Nietzsche).

3. Wat is bewustzijn? Wat zijn zijn basale kenmerken?

4. Hoe verhoudt bewustzijn zich tot de fysische werkelijkheid/hersenen? Fysicalisme, panpsychisme en naturalistisch dualisme als mogelijke posities. (Dennett, McGinn, Chalmers, Goff)

 

Voorjaar 2021
3Het menselijk bestaan; zin, levensfilosofie en levenskunst

1. Wat is zin? Wat is zoeken naar zin? Is er relatieve zin of is er absolute zin? De ervaring van zinloosheid.

2. Psychisch lijden als ervaring van zinloosheid (Kierkegaard, Nietzsche, Frankl)

3. Zin en zelfverwerkelijking. Een model van zingeving.

4. Levenskunst bij Griekse filosofen (Epicurus, de Stoa).

5. Existentiële thema’s: geluk, eenzaamheid, liefde, vrijheid, dood.

 

Najaar 2021
4Ethiek en esthetiek

1. Ethiek: de dimensie van goed en kwaad.

2. De deugdleer van Aristoteles

3. De ethiek van Kant

4. De ethiek van Levinas

5. De morele catastrofe bij Nietzsche.

6. Esthetiek: het domein van het schone, het sublieme, de kunst 

7. Wat is schoonheid, het sublieme en het verhevene?

8. Kunst als uitdrukking van aardse mystiek

 

Voorjaar 2022

 

 

Huidige cursus in deze leergang

 

Leergang filosofie deel 4, Inleiding in het ethisch en esthetisch denken,

Het vierde deel van de leergang gaat over twee belangrijke deelgebieden van de filosofie: ethiek en esthetiek. Ethiek gaat over goed en kwaad, moraliteit en immoraliteit. Esthetiek gaat over ervaringen van schoonheid en verhevenheid.

meer informatie Inschrijven
  • docent: Arnold Ziegelaar
  • dag: Donderdag
  • in: Tilburg
  • seizoen: Voorjaar 2022
  • vakgebied: Geschiedenis
Arnold Ziegelaar

Arnold Ziegelaar studeerde wijsbegeerte aan de Universiteit Leiden en is docent filosofie in het hoger onderwijs. Hij is verbonden aan opleidingen tot geestelijk begeleider bij de Hogeschool InHolland en het OVP. Daarnaast werkt hij voor verschillende HOVO-instellingen en voor de Internationale School voor Wijsbegeerte. Zijn interessegebied is breed en ligt vooral bij levensfilosofie, bewustzijnsfilosofie en godsdienstfilosofie. In 2015 verscheen zijn boek Aardse mystiek en in 2016 Oorspronkelijk bewustzijn bij ISVW uitgevers. 

Uit eerdere evaluaties over deze docent:
"Uitstekende docent, didactisch goed onderlegd, prettige contactlegging."
"Het was uitdagend voor de hersenen en een training in denken en begrip en dat was leuk. Een veeleisende docent die de colleges knap heeft opgebouwd."