Leergang De vroege geschiedenis van Europa, deel 4

De Keltische wereld

Ook al is het lastig concurreren met de Romeinen, toch winnen de Keltische culturen aan belangstelling. Dat is meer dan terecht, mede dankzij voortdurend nieuw archeologisch onderzoek en wetenschappelijke duiding. De eerste West-Europese stad komt al vroeg in deze tijd tot bloei en wordt door de Griekse geschiedschrijver Herodotos ‘Pyrene’ genoemd. 

Wat drijft de Kelten en welke rol spelen zout en ijzer bij de opkomst van de Keltische culturen (Hallstatt, La Tène)? Handelscontacten met mediterrane volkeren zoals die van de Grieken en Etrusken zorgen voor een ongekende culturele en economische bloeiperiode. Door het nagenoeg ontbreken van historische bronnen van en over niet-mediterrane groepen blijft de wereld van vóór de Romeinen in hedendaags onderzoek relatief gezien wat onderbelicht. Dankzij spectaculaire en uitgebreide opgravingen blijkt de laatste duizend jaar van onze vroegste geschiedenis ineens een fascinerend tijdvak te zijn vol rijke handelscontacten, bijzondere culturele uitwisselingen en economische hoogtepunten.

Zo komen we meer te weten over de Keltische religie en bijbehorende cultusplaatsen en, dankzij Romeinse bronnen, over de structuur van de laat-Keltische maatschappij en het wonen in grote versterkte stedelijke nederzettingen die door Caius Iulius Caesar kort voor het midden van de eerste eeuw voor Christus ‘oppida’ worden genoemd. Het mooie is dat we nog steeds overal in Europa restanten van Keltische versterkingen, stedelijke complexen en indrukwekkende grafmonumenten kunnen bewonderen. Bovendien besteden vele musea in toenemende aandacht aan de Kelten. 

Dat maakt deze cursus er tevens een over archeologisch toerisme. Met de cursus krijgt de cursist een beter begrip van deze periode, de ups en downs, de ronduit fantastische kunstuitingen, en de rol die de Kelten speelden in het toenmalige Europa, tussen de Germanen in het noorden en de volkeren rond de Middellandse Zee in het zuiden.

Opsomming onderwerpen per college:
- College 1: De Hallstattcultuur
- College 2: Vroegkeltische pronkgraven
- College 3: Vroegkeltische machtscentra
- College 4: La Tènecultuur – wat zijn Kelten?
- College 5: Keltische volksverhuizingen
- College 6: Keltische versterkingen en nederzettingen
- College 7: Keltische religie en cultusplaatsen
- College 8: De laat-Keltische maatschappijstructuur
- College 9: Oppida
- College 10: De nabijheid van de Romeinse republiek

Deze cursus maakt deel uit van de leergang ‘De vroege geschiedenis van Europa’ maar is prima afzonderlijk te volgen.