Parijs en Wenen als spiegel van onze tijd
Tussen ratio en onderstroom: Wat Parijs en Wenen ons leren over het huidige Europa
- Cursusnummer: 27W03
- Vakgebied: Multidisciplinair
- Locatie: Tilburg
- Seizoen: Winter 2027
- Dag: Donderdag
- Tijd: 10.00 - 15.45 uur
- Cursusdata: 07 januari
- Prijs: € 97.50
- Aantal colleges: 1 dag inclusief koffie/thee, lunch en afsluitend drankje
- Werkvorm: Hoorcollege met interactie
- Cursusmateriaal:
De docent stelt digitaal lesmateriaal beschikbaar.
- Opmerkingen:
Deze themadag is in handen van kunst- en muziekkenner drs. Elleke Schoenmakers en schrijver-filosoof dr. Ralf Bodelier. Sinds 2017 organiseren ze via hun organisatie CuriCos.nl culturele reizen door Parijs en Wenen. Voor het eerst brengen ze hun kennis nu samen in de collegezaal. In vijf prikkelende, colleges leggen zij de diepere lagen bloot van de metropolen die ons hebben gevormd. Tijdens deze themadag valt uitzonderlijk veel te zien en te luisteren: historische beelden, iconische kunstwerken en gelaagde muziekfragmenten illustreren de creatieve kracht van deze steden. Vanzelfsprekend nodigen ze de deelnemers uit om in 2027 met hen op reis naar Wenen of Parijs te gaan. Zie www.curicos.nl
Parijs en Wenen als spiegel van onze tijd
Tussen ratio en onderstroom: Wat Parijs en Wenen ons leren over het huidige Europa
De fundamenten van onze open, Europese samenleving kraken. Dreigende oorlog, een crisis in de democratie en de roep om sterke leiders beheersen dagelijks het nieuws. Om te begrijpen hoe we op dit kritieke punt zijn beland, moeten we terug naar de bron. In deze intensieve, prikkelende themadag reizen we naar de twee belangrijkste laboratoria van de Europese moderniteit: Parijs en Wenen.
We starten in het Parijs van de late achttiende eeuw, waar de radicale idealen van de Franse Verlichting de moderne, vrije burger vormden. Maar hoe hielden die idealen van ratio en broederschap stand in de weerbarstige praktijk?
Vervolgens verplaatsen we ons naar het zinderende Wenen van het Fin-de-Siècle. Terwijl Parijs blijft vertrouwen op het verstand, legt Wenen juist de rauwe, irrationele onderstroom van de menselijke ziel bloot. Via de Weense wals, de psychoanalyse van Freud en de kunst van Klimt ontdekken we hoe het Habsburgse Rijk begon te wankelen.
De spanning tussen ratio en onderstroom kreeg ook fysiek vorm. We analyseren hoe keizers Napoleon III en Franz-Joseph stedenbouw inzetten als machtsmiddel: de middeleeuwse armoede werd in Parijs weggedrukt achter luxueuze boulevards van Haussmann en in Wenen achter de triomferende Ringstraße. Maar de schaduwzijde van de moderniteit liet zich niet permanent verbergen. Begin twintigste eeuw sloeg de hoop op vooruitgang om in angst; de tolerante, kosmopolitische burgerij werd plotseling geconfronteerd met fel populisme en diep antisemitisme, tastbaar in de Parijse Dreyfusaffaire en de Weense zwerfjaren van Adolf Hitler.
Tijdens deze themadag trekken we de historische lijnen rechtstreeks door naar de actualiteit. Wat leert de neergang van het Habsburgse Rijk ons over de kwetsbaarheid van de Europese Unie vandaag? En hoe kunnen de Franse idealen ons opnieuw de weg wijzen? Net als destijds in de Parijse salons en de Weense koffiehuizen, is het tijd om samen te analyseren, te debatteren en scherper te leren kijken naar de wereld van vandaag.
| Dagprogramma dag 1 | |
| 09.45 – 10.00 | Ontvangst met koffie/thee |
| 10.00 – 11.00 | Blok 1: |
| 11.00 – 11.15 | Koffie/thee-pauze |
| 11.15 – 12.00 | Blok 2: |
| 12.00 – 13.00 | Lunch |
| 13.00 – 13.45 | Blok 3: |
| 13.45 – 14.00 | Korte pauze |
| 14.00 – 14.45 | Blok 4: |
| 14.45 – 15.00 | Koffie/thee-pauze |
| 15.00 – 15.45 | Blok 5: |
| 15.45 | Afsluitend drankje |
Dr. Ralf Bodelier
Doceren is voor Ralf Bodelier geen beroep maar een roeping. Van de zandbak op de kleuterschool tot in het wetenschappelijk onderwijs bleef zijn enthousiasme voor kennisoverdracht onverminderd groot. Als wereldreiziger (en gedreven historicus, theoloog en gepromoveerd jurist) deed hij een schat aan inzichten op, die hij ook deelt als journalist, essayist en auteur. Bij CuriCos.nl bundelt hij die kennis in aanstekelijke colleges vol energie en verdieping.
Drs. Elleke Schoenmakers
Wat hebben kunst, muziek en sociologie met elkaar gemeen? Ze openen onze ogen. Met een aanstekelijke warmte en expertise laat sociaal wetenschapper Elleke Schoenmaker zien hoe cultuur ons helpt de wereld én onszelf beter te begrijpen. Als docent en reisleider bij Curicos.nl neemt Elleke cursisten mee op inspiratiereis naar cultuursteden als Parijs en Wenen. Diezelfde energie brengt Elleke over in de collegezaal.