Menu

Het Amerikaanse hooggerechtshof

Waarom is (de samenstelling van) het Amerikaanse Hooggerechtshof zo belangrijk in de VS?

Het Amerikaanse hooggerechtshof
  • Cursusnummer: 21N26
  • Vakgebied: Recht – Economie
  • Locatie: 's-Hertogenbosch
  • Seizoen: Najaar 2021
  • Dag: Vrijdag
  • Uiterste inschrijfdatum:
    24 Nov 2021
  • Tijd: 10.25 - 12.10 uur
  • Cursusdata: 26-nov , 03-dec , 10-dec
  • Prijs: € 108 (3 colleges)
  • Werkvorm: Hoorcollege met mogelijkheid tot vragen/discussie
  • Literatuur:

    De docent stelt digitaal lesmateriaal beschikbaar.

  • Opmerkingen:

    Reservedatum inhaalcollege 17 december

Het Amerikaanse hooggerechtshof

De zeer conservatieve signatuur van Trump zijn drie benoemingen voor het Amerikaanse Hooggerechtshof bezegelde steun van zijn evangelische achterban. Het garandeerde een conservatieve meerderheid in het hof voor mogelijk decennia en was een shock voor progressieve politici en bevolking. 

Het Hooggerechtshof van Amerika, Supreme Court, is met 9 rechters, die voor het leven zijn benoemd, het hoogste rechtsorgaan in Amerika en toetst via beroepszaken wetten en ‘executive orders’ aan de Amerikaanse Grondwet. Daarbij lijken juridische interpretaties bij controversiële maatschappelijke cases met een beroep op ‘gelijke behandeling’ bepaald te worden door diverse tradities: ‘originalisten’ nemen de grondwet letterlijk en ‘rekkelijken’ interpreteren de grondwet in een hedendaagse maatschappelijke context. De vraag is in hoeverre zijn deze juridische tradities politiek geallieerd? En wat betekenen deze voor het huidige hof? 

Uitspraken van het Hooggerechtshof hebben aanzienlijke effecten op persoonlijke levens voor bijvoorbeeld de toegang tot zorgverzekering, toegang tot het Amerikaanse burgerschap, stemrecht, gelijke betaling, abortus en het homohuwelijk. Onderwerpen waar federale wetgeving in zou moeten voorzien maar waar politieke consensus ontbreekt of met een andere insteek tot stand is gekomen. 

Hoe gaat de nieuwe samenstelling, conservatief rechtsfilosofisch, spreken? Wat staat op het spel in dossiers gezondheidszorg en voortplanting, de machtsverdeling federaal/staten, (onderdrukking van) het stemrecht en kwesties rondom de scheiding tussen kerk, rechtstaat en politiek. Scherpen zij de Amerikaanse politieke hyperpolarisatie verder aan in een Amerika waar de steun voor een progressieve lijn groter is? 

In deze driedelige collegereeks wordt ingegaan op de werkwijze van het Hooggerechtshof, hoe en welke zaken pakken ze op, wat zijn opmerkelijke historische uitspraken en hoe gedragen de nieuwe benoemingen zich, en wat is de invloed van de langer zittende rechters. Opereren ze langs verwachte politieke lijnen of spreken ze onafhankelijk recht? Welke precedenten komen naar verwachting onder vuur te liggen in de nieuwe samenstelling? Hoe vervult de Chief Justice zijn voorzittende rol? En wat zijn de verschillen met de Nederlandse Hoge Raad? 

Opsomming onderwerpen per college:

College 1: Rol Amerikaanse Hooggerechtshof, benoeming rechters, werkwijze en afwijkende meningen, vergelijking met Nederlandse Hoge Raad, rol van de Chief Justice 

College 2: Historische uitspraken, opvallende activistische uitspraken van het hof, bijzondere rechters als bijvoorbeeld Ruth Bader Ginsburg

College 3: Huidige samenstelling van het hof: spreken de nieuw aangetreden rechters Gorsuch en Kavenaugh zich uit langs verwachte politiek-conservatieve lijnen? Hoe opereert Chief Justice Roberts? En de senioren Thomas en Alito. Wat is hun rechts-ideologie? En wat kan worden gezegd van de opstelling van Amy Coney Barrett, over haar eerste jaar? Gedraagt ze zich als de gedroomde kandidaat van (religieus) conservatief Amerika? 

Welke onderwerpen kunnen het leven van (toekomstige) Amerikanen de komende jaren bepalen? Kunnen de Democraten tegenkrachten inzetten? 

Tanja Groenendijk - de Vos

Tanja Groenendijk-de Vos heeft zich na haar afstuderen als Amerikanist zich verder toegelegd op het Amerikaanse politieke systeem, Amerikaanse verkiezingen, en trans-Atlantische relaties,in het bijzonder die tussen Nederland en Amerika. Tanja doceert over zowel de actuele politiek als over hoe het Congres en het Amerikaanse Hooggerechtshof met ‘Equal Justice for All’ opereert en over het ontstaan van de Amerikaanse (business)cultuur.Geeft cursussen aan bijvoorbeeld Erasmus Academie. Geeft lezingen en heeft zitting in de Atlantische Onderwijscommissie.